Pjesëzat. si një lloj i veçantë i fjalëve shërbyese, në gjuhësinë botë- rore, kanë filluar të dallohen vonë. Më parë ato janë trajtuar në gramati-kat ruse; së këtejmi ato zunë vend gjithnjë më shumë edhe në gramati- kat e gjuhëve të tjera. Edhe tek ne për pjesëzat ka filluar të flitet tani vonë. Tra…

Ndër marrëdhënjet e ndryshme midis sendeve dhe fenomeneve të realitetit objektiv marrëdhënjet kusht-pasojë kanë shtrirje të gjërë, sepse çdo send ose fenomen mund të jetë kusht për lindjen e një sendi a fenomeni tjetër ose pasojë e një kushti të caktuar. Shtrirja e gjërë e marrë- dhënjeve kusht-paso…

Ky artikull i gjuhëtarit rumun Gr. Brënkush përbën një përpjekje të re për të ndriçuar një problem kaq të ndërlikuar. siç është problemi i shpjegimit të lidhjeve gjuhësore shqiptaro-rumune në përgjithësi dhe i elementëve të përbashkëta leksikore në veçanti. Siç e sqaron vetë me anë të një shënimi, a…

Emrat prejfoljorë asnjanës dhe togjet me vlerë foljore të formuara me pjesëmarrjen e tyre, siç do të vihet në dukje edhe gjatë këtij artikulli, kanë tërhequr vëmendjen e mjaft gjuhëtarëve shqiptarë e të huaj, duke qenë se paraqisin një sërë problemesh të vështira si në planin diakronik ashtu edhe në…

Një ndër tipat më të pasur të frazeologjizmave gjuhësorë në shqipe është edhe ai ndajfoljor. Në një vështrim të përgjithshëm mbi problemet kryesore të frazeologjisë shqipe e kemi përmendur edhe këtë, ku, për- veç që e kemi ndarë si tip më vete, kemi dhënë edhe disa veçori të për- gjithshme të strukt…

Mbiemrat, krahas karakteristikave të tjera morfologjike, kanë edhe aftësinë për t’u shkallëzuar. Me të drejtë, V. Jungu e quan këtë «ndryshimi më specifik që pëson mbiemri dhe përmes të cilit ai dallohet ngaemri». Nga ana tjetër, duhet theksuar se këtë aftësi nuk e kanë që të gjithë mbiemrat e një g…

Midis çështjevet problemore të strukturës gramatikore të gjuhës shqipe ajo e paskajores është pa dyshim një ndër më të vështirat dhe njëherazi ndër më të rëndësishmet. Kjo çështje ka tërhequr prej kohësh vëmendjen e gjuhëtarëvet. sepse si në planin diakronik ashtu edhe në planin sinkronik ajo paraqi…

Çështja e rendit të fjalëve në fjali (të thjeshtë, të zgjeruar, në fjali të pavarura ose në fjali të varura) nuk ka qenë prekur thuajse fare nga studjuesit e sintaksës shqipe. Ka ekzistuar vetëm ndonjë thënje e shkë- putur për ndonjë rast të veçantë, si p.sh. për vendin e kryefjalës te «Gra- matika …