1,419 results

Page 80 / 119
OA Univers SQ

Qemal Haxhihasani dhe bota arbëreshe në Itali

Antonio Belushi (Bellusci)
Në këtë artikull jepet një pjesë nga letërkëmbimi mes autorit Antonio Belushi dhe etnologut të njohur Qemal Haxhihasani, mbledhës dhe studiues i folklorit dhe i dialektologjisë, filolog dhe profesor. Njohje që zë fill në Tiranë, kur u mbajt Kuvendi Ndërkombëtar mbi Ilirët, më 15-16 shtator 1972, ku …
OA Univers SQ

Kontributi i Bushatllinjve në ndërtimin e hapësirës shkodrane (shek. XVIII-XIX)

Zenepe Dibra
Bushatlinjtë e Shkodrës që nga Mehmet pashë Plaku dhe deri tek Mustafa pashë Bushati kanë qenë inisiatorë të ndërtimit dhe rikonstruktimit të shumë veprave ndërtimore duke i dhënë Shkodrës vepra arkitektonike si xhami, ura, medrese, çezme, etj., disa prej të cilave janë edhe sot monumente të kulturë…
OA Univers SQ

Mbrojtja e shqipes dhe shtimi i kulturës gjuhësore, si dukuri me vlerë të përhershme kombëtare

Prof. Dr. Gjovalin Shkurtaj
Në këtë artikull parashtrohen disa prej shqetësimeve dhe dukurive të lidhura me nivelin e kulturës së gjuhës shqipe në kohën tonë, sigurisht duke pohuar, mbështetur e vlerësuar atë që është arritur, por edhe duke mos lënë pa shprehur edhe shqetësimin e ligjshëm për jo pak raste të qëndrimeve të paku…
OA Univers SQ

Disa vlerësime për librin e albanologut Robert Elsi (Elsie), “Fiset shqiptare, historia, shoqëria dhe kultura”

Prof. Dr. Seit Mansaku
Robert Elsie është një albanolog i mirënjohur me origjinë kanadeze, i cili ka një veprimtari të gjerë dhe të vyer rreth dyzetvjeçare në disa fusha të studimeve shqiptare, histori e letërsisë, antropologji kulturore, folklor e etnografi, gjuhësi, fjalorë e përkthime etj. Vepra "Fiset shqiptare, histo…
OA Univers SQ

Në gjurmë të traditave autoktone shqiptare në Kumanovë

Msc. Gureta Breznica
Traditat kombëtare shqiptare, përcjellur e trashëguar në breznitë pasardhëse në Kumanovë i kam përjetuar në familjen atërore që në fëmijëri, prandaj i kam hyrë një përpjekjeje studimore. Në këtë rajon kam bërë disa here kërkime – ekspedita në tërë shtrirjen gjeograrafike të popullsisë shqiptarë ne q…
OA Univers SQ

Shqipëria dhe shqiptarët në tekstet e shkollave osmane

Dr. Hasan Bello
Në tekstet shkollore të Perandorisë Osmane vihet re se janë pasqyruar të gjitha etapat e modernizimit dhe ideologjia zyrtare e kohës. Kështu, në periudhën e Tanzimatit (1839-1876) në tekstet dhe programet shkollore i kushtohet rëndësi e madhe identitetit osman të nënshtetasve të perandorisë. Kjo pol…
OA Univers SQ

Ndihmesa e ligjërimit libror të butë në begatimin shpirtëror të Shqipërisë së pavarur

Prof. Asoc. Dr. Rahim Ombashi
Gjithçka që erdhi në jetën kulturore dhe fetare shqiptare, veçmas me fillimet e Lëvizjes së Rilindjes Kombëtare, u përgatit me dashuri dhe kujdes nga prijësat, çka siguronte se do të jepte prodhim të mbarë. Kongresi i Alfabetit i vitit 1908 tregoi se diversiteti i panevojshëm gjuhësor, mund të ndale…
OA Univers SQ

Kongresi i Dibrës, kongresi i vetëm mbarëkombëtar dhe thjesht shqiptar (Kongresi i dytë, 23 - 28 korrik 1909)

Prof. Dr. Arian Kadiu
Në përpjekjet e vazhdueshme të rilindasve, çështja e mësimit të gjuhës amtare nuk kaloi në asnjë rast në plan të dytë. Për të ishin të interesuar si esnafët dhe tregtarët, ashtu edhe vegjëlia. Në vitin 1901, gazeta e mirënjohur “Drita” e Sofjes shkruante: “Sot në Dibër të Madhe, në të Voglën, Mat, R…
OA Univers SQ

Shfrytëzimi i figuracionit popullor në krijimtarinë e Naim Frashërit

Dr. Rovena Vata
Naim Frashëri njihet jo vetëm si figurë qendrore e letërsisë shqipe të Rilindjes sonë Kombëtare, por edhe një nga përfaqësuesit më të shquar të lëvizjes sonë kombëtare, i cili bëri një punë të madhe për themelimin e letërsisë së re shqipe dhe për gjuhën e re letrare shqipe. Në vitin 1886 Naim Frashë…
OA Univers SQ

E drejta e pronës së institucioneve fetare në jurisprudencën kushtetuese shqiptare

Ismail Varoshi, Dr. Saimir Shatku
Pronësia përbën një nga të drejtat më të vjetra, të lindura bashkë më njerëzimin, e cila konsiston në të drejtën e individit për të gëzuar dhe disponuar lirisht sendet, brenda kufijve të përcaktuar nga ligji civil dhe juridiksioni hyjnor. E drejta e pronësisë së komuniteteve fetare paraqet një ndër …

Mbi ndarjen në rrokje të grupeve dyshe të bashkëtingëlloreve në pozicionin ndërzanor

Artan Xhaferaj
Në fushën e fonetikës së shqipes, një prej çështjeve mjaft të ndërlikuara është ndarja fonetike e fjalëve në rrokje. Një trajtim i zgjeruar për këtë ç’është është bërë nga Dodi (2004), i cili, falë njohjes së sigurt të literaturës bashkëkohore, ka evidentuar qartazi edhe të metat e teorive kryesore …