Dialektet e një gjuhe në një kohë të dhënë ruajnë gjurmë të fazave të zhvillimit të tyre dhe të gjuhës së përbashkët. Për historinë e shqipes, dokumentat e shkruar të së cilës janë të shekullit XVI. burimet e dialekteve marrin një rëndësi të madhe. Dialektet e shqipes me të dhënat e veta e bëjnë shu…

Projekti i «Rregullave të drejtshkrimit të shqipes». që doli vitin e kaluar, është një sukses i madh për arësimin dhe kulturën tonë kombëtare. Ai ka gjithashtu edhe rëndësi shkencore, sepse përvijon shumë ligje të zhvillimit të shqipes së sotme dhe mbi bazën e këtyre ligjeve dhe të këtij zhvillimi b…

Lufta për alfabetin shqip në periudhën e Rilindjes sonë kombëtare u zhvillua në mënyra të ndryshme. Atdhetarëve tanë ju desh të përdorin rrugë të drejtpërdrejta dhe të tërthorta, forma legale dhe ilegaie; ndonjë- herë edhe kompromise. Kjo luftë qe e ashpër dhe e vështirë. Ajo u ndesh ballë për ballë…

Lufta nacionalçlirimtare e udhëhequr nga Partia nuk solli vetëm çli- rimin e vendit nga pushtonjësit e huaj, por edhe shembjen e rendit feudo- borgjez dhe ngritjen e pushtetit popullor. Bashkë me masat punonjëse u çlirua nga shtypja dhe shfrytëzimi i klasave reaksionare edhe gruaja, e cila mori pjes…

Zhvillimi i madh i bujqësisë, industrisë, arësimit, kulturës, shken- cës etj., i arritur në kushtet e ndërtimit të socializmit në vendin tonë, ngushtimi i dallimit midis fshatit dhe qytetit, malësisë dhe fushës, bash- këveprimi i gjithanshëm midis të gjithë krahinave të vendit, pasqyrohet edhe në zh…

Në këtë kumtesë jemi përpjekur. që krahas përshkrimit të alfabetit të Pashko Vasës, të vëmë në dukje edhe rolin që ka luajtur ky në rrugën e kriiimit të alfabetit të shqipes së sotme. Disa çështje që trajtojmë. ndoshta duan një argumentim më të hollë- sishëm. poi· në caqet e nië kumtese. s’mund të b…

«Me gjithë shtypjen shoqërore dhe mbajtjen në injorancë — thotë shoku Enver — (brenda injorancës sé përgjithshme ku e kanë mbajtur popullin tonë shkelësit e huaj dhe feudoborgjezia e vendit), roli i gruas në Shqipëri nuk ka qenë i vogël dhe për të mos u përfillur në përjorcimin e familjes shqiptare…

Shkenca jonë për letërsinë, e udhëhequr nga metodologjia marksiste-leniniste, ka arritur suksese të rëndësishme në rrugën e saj. Në qoftë se para çlirimit kërkimet në këtë fushë ishin të kufizuara dhe sporadike, sot është formuar një shkencë shqiptare për letërsinë, e cila ka përpunuar një varg pr…

Në shpejtimin e procesit të ndërlikuar të njësimit të gjuhës sonë letrare kombëtare ndikojnë pozitivisht përcaktimi i qartë, i drejtë e i saktë i normave të përbashkëta drejtshkrimore, duke pasur parasysh se në stadin e sotëm të zhvillimit të gjuhës sonë, varianti i shkruar është ai që udhëheq proc…

Nevoja e një alfabeti për shqipen ka lindur qëkurse filloi shkrimi i gjuhës sonë. Por kërkesa e njësimit të alfabêtit u bë e ngutshme sidomos nga fundi i shek. XIX e në vitet e para të shekullit tonë, sepse mungesa e një alfabeti të vetëm ishte një pengesë e madhe për përhapjen e kulturës, të arësim…

Projekti i Rregullave të drejtshkrimit të gjuhës shqipe kurorëzon me sukses punën e shumanshme e të vazhdueshme të gjuhëtarëve tanë për njësimin e shqipes në vitet e pasçlirimit dhe është një ngjarje e shënuar për kulturën tonë kombëtare. Në këtë projekt paraqiten në mënyrë të plotë e sistematike pr…

Deri tani, duke u marrë me studimin e antonimeve në gjuhën shqipe, jemi përpjekur të sqarojmë problème që kanë të bëjnë me për- kufizimin e antonimeve, me karakterin e ndryshëm të kundërvënjes së antonimeve dhe me pasqyrimin e tyre në fjalorin shpjegues 1. Këtë herë do ta shtrijmë vështrimin e anton…