Problemi është sa i njohur aq edhe i diskutueshëm. Sado të ndiqet me kujdes linja historike, sado të analizohen me kujdes faktet, për problemin në fjalë, edhe vetëm midis shqiptarëve do të ndeshen, sikurse ndodh sot, sikurse ka ndodhur edhe në të kaluarën, analiza e qëndrime nga më të ndryshmet. Të …

Nikolla N. Naço - Korça, i njohur si apostull i shqiptarizmit, u lind në Korçë më 7 shkurt 1843 dhe vdiq në Bukuresht të Rumanisë më 24 prill 1913. Ishte i biri i Naumit dhe Anastasies, njëherësh nip i gjyshit të njohur Dhimitër Naços, ose i quajtur Mitko “Oka”, apo i “tmerrshmi”. Fëmijërinë dhe dja…

Viti 1913 shënon vazhdimin e gjenocidit ndaj shqiptarëve në përmasa të pallogaritshme. Opinioni evropian po bindej se kanibalët e Beogradit me egërsitë e tyre vazhdonin gjenocidin kundër kombit shqiptar në Pollog e treva të tjera shqiptare. Ai vërente se shqiptarët nuk po gjunjëzoheshin, shpirti kry…

Shkodra hyn në radhën e qyteteve dhe viseve më të rëndësishme të Shqipërisë etnike. Këtë rëndësi ajo e fitoi falë pozitës gjeografike dhe rrethanave politike si në antikë, ashtu edhe në periudhën mesjetare. Pra, edhe pse nuk lidhej drejtpërdrejt me det, Shkodra kishte dy arterie rrugoretokësore shu…

Gjatë historisë, pushtues të shumtë të tokave shqiptare (turqit, grekët e sllavët) e përdorën shkollën si mjet për sendërtimin e qëllimeve të tyre hegjemoniste. Kështu veproi edhe Mbretëria Serbo-Kroato-Sllovene gjatë viteve 1918-1941. Qeveria e MSKS-së e ndoqi politikën e mohimit të shkollimit të s…

Turqit e Rinj që nga proklamimi i Hyrjetit sa po kalonte kohë po humbnin simpatinë që kishin gëzuar te populli turk dhe te kombësitë nën Perandorinë Osmane. Mbi tetë muaj të qeverisjes së tyre ishin provë e mjaftueshme për të konstatuar mospërmbushjen e premtimeve të dhëna që më parë për zbatimin e…

Shtetet sllave-Serbia. Mali i Zi, Bullgaria dhe Greqia, pretendente ndaj trojeve shqiptare, nën ombrellën e Rusisë lidhën aleancën ballkanike për luftë kundër Perandorisë Osmane, por në fakt ishin kundër trojeve shqiptare të cilat kishin filluar të copëtoheshin që me Kongresin e Berlinit më 1878. A…

Pjesëmarrja e gruas shqiptare në luftërat shekullore për liri e pavarësi në historiografinë shqiptare nuk është hulumtuar në mënyrë të plotë. Për hulumtimin dhe studimin e kësaj çështeje ka vështirësi edhe për shkak të mungesës së burimeve historike të dorës së parë. Për këtë arsye shumë herë studiu…

Për letërsinë shqiptare, për historinë e saj, për studimet letrare shqipe, vështruar në kontekstin diakronik e sinkronik, tema e migrimit, e diasporës letrare apo e letërsisë së diasporës, është e një rëndësie të veçantë, për shkak të produkteve letrare, për shkak të tematikës si dhe për shkak të im…

Në historinë e studimeve të gjuhësisë shqiptare është krijuar një brez studiuesish me emrin e të cilëve janë të lidhura ngushtë dy rrafshe të zhvillimeve akademike dhe shkencore: ajo e mësimdhënies dhe ajo e kërkimeve shkencore. Nëse pararendësit e tyre të dijes albanologjike vinin kryesisht nga try…

Pa një traditë të mirëfilltë të krijimit të saj, pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, në Kosovë dhe viset shqiptare në ish-Jugosllavi, letërsisë shqipe iu desh të krijohej nga fillimi në të gjitha gjinitë dhe llojet e saj. Në fillim kjo letërsi nis me poezi lirike dhe me tregime e kallëzime t…

Trajtimi i modalitetit të probabilitetit si një ndër kuptimet gramatikore të kohës së ardhme në gramatikat e gjuhës shqipe, bazuar në shpjegimin e përdorimit të së ardhmes me vlerën e së tashmes, është bërë objekt shqyrtimi për faktin se ky proces zhvendosjeje në gjuhën shqipe nuk është dëshmuar për…