Është koha për të shmangur të gjitha kundërshtitë, të cilat ndonjëherë shfaqen alarmuese, mes civilizimit perëndimor dhe atij islam, që duket sikur kanë për mision të përjashtojnë njëra-tjetrën. Edhe pse të rralla, ka pasur shfaqje e dukuri që krijojnë ngacmime shpirtërore, reagime të pavend dhe tër…

Më shumë se një shekull më parë, Sami Frashëri, eruditi i shquar, ideologu i Rilindjes Kombëtare dhe kolosi i kulturës shqiptare dhe osmane, theksonte se kulturat e krijuara në Ballkan nuk duhet të jenë mure ndarëse, por ura bashkëpunimi dhe miqësie midis popujve të këtij rajoni. Si trashëgimi e kul…

Botimi më i ri, «Fjalori arabisht-shqip», plotëson mozaikun e fjalorëve të gjuhëve lindore në gjuhën shqipe. Fjalori është i shoqëruar me shpjegime të hollësishme dhe me barasvlerësit përkthimorë dhe përbën një nga botimet e para të këtij lloji në tregun e botimeve shqipe. Autori i tij është Sulejma…

Në Arkivin Qendror të Shtetit, përveç pasurive dokumentare kryesisht në gjuhën shqipe, por edhe në gjuhë të ndryshme të perëndimit, ruhen edhe burime dokumentare në gjuhët orientale. Ato mund t’i klasifikojmë në burime arkivore dokumentare osmane, në dorëshkrime dhe në shtypshkrime në gjuhët orienta…

Defterët osmanë të quajtur “Muhimme Defter-i”, janë defterë apo fletushka që ngërthejnë problemet e sektorit ushtarak në Shtetin Osman. Këto ishin probleme të ndryshme aktuale që paraqisnin mënyrat dhe funksionimin e sistemit dhe punëve të tyre shtetërore në sektorë të ndryshëm. Këta janë defterët m…

Austria, megjithëse ka një ndarje institucionale të fesë dhe shtetit, nuk ka një raport të distancuar dhe të kufizuar kundrejt feve, por u njeh kishave dhe komuniteteve fetare detyra të rëndësishme në kuadrin e shoqërisë. Gjithsesi, Austria njeh qartë integritetin e shtetit ligjor, qartësisht jo të …

Pothuajse 450 mbishkrime me alfabet arab vijnë deri në ditët e sotme, si trashëgimi e kulturës islame të periudhës së Perandorisë Osmane në Shqipëri. Ato janë mbledhur, transliteruar dhe përkthyer me kujdes nga orientalisti i njohur shqiptar, Buharaja Vexhi. Këto mbishkrime gjenden në rrethet e Bera…

Ndryshimet që ndodhen në Dardani pas pushtimit romak, përveç tjerash u manifestuan edhe në botën shpirtërore, duke sjellë kësisoj praktika të reja religjioze, bashkë me to edhe një numër kultesh të religjionit oficial dhe jooficial romak. Në mesin e tyre vend domethënës zinin edhe kultet e ardhura…

Në perandorinë romake në fillimin e shek. IV ndodhen ndryshime të mëdha duke nisur nga sulmet barbare, e përcjellur gjithnjë me dobësimin dhe ndarjen e saj në dy pjesë. Por risia e gjithë kësaj është fundi i politeizmit romak dhe dalja ne skenë e krishterimit i cili edhe pse ishte i përndjekur për d…

Perandoria Osmane, si çdo fuqi ushtarake, politike, administrative, ekonomike e kohës, pos tjerash, ishte e dhënë pas ndërtimeve arkitektonike të karakterit fetar, laik e publik. Këto ndërtime me rëndësi dhe vlera historike, në shumicën e rasteve u ndërmorën dhe u financuan nga sulltanët apo person…

Në radhën e studiuesve të huaj, që kontribuan për historinë e popullit shqiptar, padyshim se studimet e Kostandin Jireçekut shquhen për vlerën dhe rëndësinë që kanë për trajtimin dhe ndriçimin e problemeve të shumta. Duke pasur një interesim dhe pasion të veçantë për historinë e popujve të Ballkanit…

Raporti i shtetit komunist me komunitetet fetare në vitet 1944-1949 ka qenë i ndërlikuar, kufizues, diskriminues dhe shkatërrues, falë politikës sektare të ashpër e mohuese që regjimi komunist ndoqi ndaj tyre qysh në kryeherë. Një varg masash të rrepta u ndërmorën ndaj klerit të lartë dhe institucio…