Një ndër figurat më të shquara të publicistikës, të arsimit e të kulturës shqiptare, të lëvizjes për çlirim e zgjim kombëtar në gjysmën e parë të shekullit të kaluar, është pa dyshim edhe Sotir Peci. Ai lindi në Dardhë të Korçës në vitin 1873, pesë vjet përpara krijimit të Lidhjes Shqiptare të Prizr…

Mendojmë se ka arsye për t’u marrë me vjeljen dhe studimin e emërtimeve të ngjyrave (kromonimet)1 në gjuhën shqipe. Së pari, ato përbëjnë një grup tematik mjaft të gjerë.2 Së dyti, kemi vënë re se ka vjelje, studime e punime për grupe të tjera tematike, le të themi, për emërtimet e bimëve, të njerë…

Studimi i funksionit dhe i mënyrës së përdorimit të kohëve të foljeve në një gjuhë, bashkë me studimin e kategorisë së mënyrës, të aspektit dhe të diatezës në studimet e vonshme sintaksore dhe ato të gjuhësisë së tekstit janë faktor qenësor për realizimin e suksesshëm të një analize dhe të një inte…

Vepra gjuhësore e Selman Rizës nuk shënon hap evolutiv të gjuhësisë shqiptare në fushë të morfosintaksës, vijim të punës së pararendësve a të bashkëkohësve të tij. Ajo shënon, përkundrazi, një kapërcim të hovshëm kualitativ të këtyre studimeve, me synim këmbëngulës të këtij shkencëtari për të ndry…

Selman Riza ishte gjuhëtar me kulturë të gjerë, me përgatitje teorike të shumanshme, njohës i mirë i gjuhësisë së përgjithshme bashkëkohore, njohës i disa gjuhëve të huaja, njohës i thelluar i gjuhës shqipe, njohës i mirë i kontributeve të albanologëve të huaj e gjuhëtarëve shqiptarë paraardhës, nj…

Në gjysmën e dytë të shekullit XX dhe në katër dekadat e fundit të jetës dhe të krijimtarisë së tij, Selman Riza u mor me studimin e procesit të të menduarit dhe të të folurit, ku konceptet dhe termat e tyre duke përfshirë edhe konceptet e termat mentalistë, përbëjnë njësitë themelore të këtyre pro…

Në krijimtarinë e gjerë e të shumanshme shkencore të Selman Rizës një vend nderi zënë ndihmesat e tij në fushën e filologjisë së teksteve të vjetra shqipe. Përveç studimeve të mirëfillta gjuhësore që mbështeten në dëshmitë e teksteve të vjetra shqipe, ai dha një kontribut të çmuar edhe në fushën e f…

Selman Riza, ky gjuhëtar tepër i shquar, gjithë veprimtarinë e tij shkencore ia kushtoi problemeve të strukturës gramatikore të shqipes, historisë së saj, standardizimit dhe çështjeve të leksikologjisë dhe të leksikografisë, duke mos lënë anash edhe shumë segmente të tjera që lidheshin në përgjith…

Veprat e autorëve më të vjetër, me të cilët zë fill letërsia shqipe, d.m.th. Buzuku, Budi, Bardhi e Bogdani në Shqipëri dhe Lekë Matranga tek Arbëreshët e Sicilisë, përveç vlerave si krijime ku gjen shprehje epoka dhe personaliteti i krijuesit të tyre, janë një thesar i vërtetë edhe për studiuesin…

Etnogjeneza e popullit shqiptar nuk mund të shqyrtohet e sqarohet bindshëm pa iu qasur të njëjtit problem edhe për rumunët.1 Për gjuhën shqipe, shpjegimi i formave të lashta bëhet së pari nëpërmjet krahasimit të brendshëm dhe në vijim të tij, si një element ndihmës, vjen krahasimi i jashtëm me gjuh…

Vepra e Gjon Buzukut zë një vend të rëndësishëm në veprimtarinë studimore të Selman Rizës. I ndërgjegjshëm se ajo përbën një burim të rëndësishëm të dhënash për historishkrimin e gjuhës shqipe, Riza e studion atë nga shumë pikëpamje: në drejtim të grafisë së shkronjave të përdorura dhe vlerës fonik…