Ndër problemet e gjuhësisë shqiptare një vend të veçantë zë problemi i drejtshkrimit. Zhvillimi dhe përmirësimi i drejtshkrimit të shqipes në periudhën pas çlirimit janë pjesë përbërëse e zhvillimit të përgjithshëm të gjuhës letrare shqipe dhe nuk mund të merren të shkëputura nga gjithë zhvillimi ek…

Gjuha jonë e shkrimit ka hyrë në shekullin e pestë të jetës së sa] të dokumentuar. Në qoftë se këtë procès të pandërprerë zhvillimi do ta vështronim si «histori të gjuhës letrare shqipe», atëhere atë do ta ndanim në dy periudha të mëdha — në periudhën parakombëtare dhe në atë ko- mbëtare. E para për…

Më 1968 doli në qarkullim libri i Mehmet Gjevorit «Frazeologji shqipe»*, botuar në Prishtinë. Qëllimet, që e kanë udhëhequr në pregatitjen e këtij libri, autori i jep në parathënje. Pikësëpari, ai do të vërtetojë edhe një herë se gjuha shqipe, veçanërisht të folurit e popullit, është shumë e pasur m…

Zgjerimi i funksioneve shoqërore të shqipes, sidomos të shqipes së shkruar. dhe lulëzimi i letërsisë artistike në gjysmën e dytë të shekullit XIX shtruan një varg çështjesh të lidhura me gjuhën letrare kombëtare, ndërmjet tyre edhe çështjet e stilistikës, të cilat dalin në sipërfaqe dhe tërheqin vë…

Gjuha, dhe veçanërisht leksiku, janë të lidhur drejtpërdrejt me veprimtarinë prodhuese të njeriut në të gjitha sferat e jetés së tij. Çdo ndryshim në jetën politike, ekonomike, shoqërore e kulturore të një populli pasqyrohet shpejt në gjuhë nëpërmjet leksikut. Leksiku ka veçorinë të gjendet më shumë…

Në fushën Gjuhët dhe komunikimi, gjuha shqipe dhe letërsia trajtohen së bashku dhe janë përfshirë në një tekst të vetëm shkollor. Ky integrim sjell përfitime dhe sfida në procesin e mësimit të gramatikës në shkollat e mesme të ulëta në Kosovë. Qëllimi i hulumtimit ishte të shqyrtojë mënyrën se si më…

Historia e terminologjisë shqipe është e lidhur në mënyrë të pashkëputur me të gjithë historinë e zhvillimit të gjuhës sonë, si gjuhë e shkruar dhe si gjuhë kulture. Prandaj edhe historikun e kësaj fushe të shqipes mund ta ndjekim që në hapat e para që ka bërë gjuha jonë si gjuhë e shkruar. Kështu…

Emrat prejfoljorë asnjanës dhe togjet me vlerë foljore të formuara me pjesëmarrjen e tyre, siç do të vihet në dukje edhe gjatë këtij artikulli, kanë tërhequr vëmendjen e mjaft gjuhëtarëve shqiptarë e të huaj, duke qenë se paraqisin një sërë problemesh të vështira si në planin diakronik ashtu edhe në…

Zhvillimi i madh i bujqësisë, industrisë, arësimit, kulturës, shken- cës etj., i arritur në kushtet e ndërtimit të socializmit në vendin tonë, ngushtimi i dallimit midis fshatit dhe qytetit, malësisë dhe fushës, bash- këveprimi i gjithanshëm midis të gjithë krahinave të vendit, pasqyrohet edhe në zh…

Projekti i Rregullave të drejtshkrimit të gjuhës shqipe kurorëzon me sukses punën e shumanshme e të vazhdueshme të gjuhëtarëve tanë për njësimin e shqipes në vitet e pasçlirimit dhe është një ngjarje e shënuar për kulturën tonë kombëtare. Në këtë projekt paraqiten në mënyrë të plotë e sistematike pr…

Pas një pune përgatitore shumëvjeçare për krijimin e së parës «Kartotekë të leksikut të shqipes», e cila vazhdon të plotësohet e të pasurohet, sektori i leksikologjisë e i leksikografisë i Institutit të historisë e të gjuhësisë filloi hartimin e një fjalori të ri shpjegues të tipit të mesëm e me ka…

Pjetër Budi prej Gurit të Bardhë të Matit, të cilin bota shqiptare për të parën herë e përkujton sot pas katër shekujsh që nga viti i lindjes së tij, bën pjesë në një lagje shkrimtarësh, nga të cilët më i pari që dimë është Gjon Buzuku, e ata që vijnë pas Budit janë Frano…