Panoptika është një lloj arkitekture burgu e konceptuar nga filozofi utilitarist Jeremy Bentham dhe nga i vëllai, Samuel Bentham, në fund të shekullit XVIII. Qëllimi i strukturës panoptike ishte që t’i lejonte një gardiani, të vendosur në një kullë qendrore, të vëzhgonte të gjithë të burgosurit e mb…

Termi arkitekturë popullore, përfshin bashkësinë e ndërtesave të ideuara dhe të realizuara prej mjeshtërve, të cilët profesionin e kishin fituar në punë, përgjithësisht që në vogëlinë e tyre. Me termin arkitekturë e kultivuar, do të shfaqim veprat ndërtimore, të ideuara së pari prej profesionistësh …

Maqedonia njihet historikisht si 'Catena Mundi' për shkak të pozitës gjeografike të favorshme të saj, si një kryqëzim i rrugëve, civilizatave dhe besimeve të rëndësishme. Sipas disa analistëve, proceset e globalizimit kanë fuqizuar kërkimin e identitetit të popujve ballkanikë, të cilët dëshirojnë të…

Ka shumë qytete-metropole të botës, të cilët sado të ndryshëm që të jenë, kjoftë prej arkitekturës, madhësisë, nejyrës apo kohës, ngjajnë me njenitjetrin si ylbere të njipasnjishme që dalin kushedi se nga ç’gërmadha shtëmgatash. Këto qytete janë ma të vjetër se njerëzit-se banorët e tyne pra-dhe kët…

This contribution addresses the notion of “Uses of Past” against two “modernist rural landscapes” examined in the framework of the MODSCAPES project.1 Both covering a rather short timeframe, the cases of Northern Greece (1920s) and of the Pontine Plain in central Italy (1930s) represent polar opposi…

Më 15 maj 2013, gjatë njërës prej vizitave të mia të rregullta në Shtëpinë e Popullit, pjesë e punës në terren, m’u dha rasti të bëhem dëshmitar i një ceremonie interesante që ishte duke u zhvilluar në ndërtesën më ikonike të Bukureshtit: akordimin e një doktorature nderi yllit të arkitekturës botër…

Ky punim fokusohet në zhvillimin e arkitekturës së krishterimit të hershëm në territorin e Kosovës në një kontekst global. Kosova shtrihet në pjesën juglindore të Evropës, pikërisht në Gadishullin Ballkanik, duke e vendosur vendin në një pozitë të favorshme gjeografike dhe gjeopolitike. Rrjedhimisht…

Në këtë shkrim do të jap një pasqyrë të shkurtër të leximeve politologjike e antropologjike në kontekst të shtetit dhe shtetndërtimit të Kosovës. Eseja është një përpjekje për të nisur një lexim më të thukët e një kërkim më të gjerë të tipit të “etnografisë së shtetit” apo “shtetgrafisë” që ndërlidh…

Qëllimi i këtij artikulli është që të përshkruajë dhe analizojë përdorimin e simbolikës së gjallesave në arkitekturën kristiane të Kishës së Shën Nikollës në Manastirin e Mesopotamit, i cili përfaqëson një ndër monumentet më të spikaturura të kulturës shqiptare. Ky monument shquhet jo vetëm për kara…

Nxitjen për këtë shkrim e kemi marrë nga pyetjet e shumta të qytetarëve për monumentin arkeologjik, bazilika paleokristiane ose e kristianizmit të hershëm, që është zbuluar te Bezistani. Bazilika është një tip ndërtimi i arkitekturës romake, në të cilën hapësira e brendshme ndahet për së gjati në tr…

Prof. Dr. Emin Riza është një ndër emrat më të shquar të restauruesve shqiptarë dhe njohës i mirë i monumenteve kulturore në Shqipëri. Me një eksperiencë të gjatë pune në Institutin e Historisë dhe të Gjuhësisë, apo si specialist restaurues në Institutin e Monumenteve të Kulturës, fitoi një për…

Këtë artikull, si intelektual dhe restaurator, e quaj si detyrim ndaj ndërgjegjes së popullit tim, e lënduar veç të tjerave edhe nga privimi i lirisë së besimit fetar, që e ka kompaktësuar popullin në momentet e duhura historike dhe e ka bërë më të pastër shpirtin dhe më të edukuar karakterin e tij …