Atmosfera e kulturës osmane është e pranishme në tekstet e Eposit të Kreshnikëve. Kjo vërehet, jo vetëm në sajë të fjalorit të pasur me turqizma, por edhe në aspekte të tjera të sjelljes dhe të gjendjes materiale të botës ku jetojnë kreshnikët. Më i dukshëm ky ndikim shfaqet në kulturën e trajnimit …

Nëse fillimet e filologjisë shqipe mund t’i vendosim në vitin 1743, me zbulimin e ‘Mesharit’ të Buzukut prej Gjon Kazazit dhe riprodhimin prej tij të dy copave të tekstit në letrën dërguar Atë Gjergj Guxetës, veprimtaria e Mario Roques-it me hulumtimet e tij sistematike mbi tekstet e vjetra shqipe, …

Emrat e përveçëm (antroponimet, toponimet) janë komponent shumë i rëndësishëm i strukturës së tekstit letrar. Ata marrin pjesë në ndërtimin dhe zhvillimin e kompozimit letrar dhe ligjërimor të tekstit, përmbajnë informacion historik e kulturor për shoqërinë, së cilës i përkasin, ndihmojnë në zbërthi…

Leksikografia ndër arabët ka një traditë mjaft të hershme dhe të bujshme. Edhe pse fjalori i parë i arabishtes ishte hartuar që në shekullin e VIII nga Ḫalīl Bin Ahmâd Bin âl-Fârāhīdij, u desh të pritet shekulli XXI që të kemi fjalorin historik të arabishtes.Ide për hartimin e një fjalori historik t…

Bazë per lëndën e ketij tjalori, kane shërbyer fjaloret nga lemi të sufizmit të botuar në gjuhën turke. Fjalët e përdorura në këtë fjalor burimin e tyre e kanë në Kuran, hadithin e Muhamedit s.a.v.s. dhe praktikën sufiste, kurorën më suptile të gjeniut mysliman.Fjalori i sufizmave është i veçantë ng…

Të gjithë popujt e botës kanë personalitete historike të virtytshme që shërbejnë si pika kufitare kritike të kthesave të mëdha historike në jetën e popullit prej të cilit kanë dalë, përjetësinë historike e të cilëve e siguron përmbajtja njerëzore dhe porosia liridashëse e veprës jetësore të tyre, e …

Rikthimi në histori i shumë personaliteteve të së kaluarës tashmë ka filluar. Kështu do të ndodhë edhe me Xheladin Hanën. Në Fjalorin enciklopeclik në përgatitje e sipër është paraparë të përfshihet edhe jeta dhe veprimtaria e këtij patrioti të dalluar. anipse sigurisht në rreshta të kufizuar, siç ë…

Shqipja vijon të jetë nën trysninë e shkruesve dhe folësve të pakujdesshëm. Shteti dhe institucionet publike që varen ose lejohen prej tij duhet të kenë më shumë dashuri e kujdes për gjuhën që përdorin. Ka ardhur koha që normëshkelësit të përgjigjen për dëmin që i shkaktojnë gjuhës shqipe. “Malli” p…

Qëllimi i hulumtimit është të pasqyrojë në mënyrë objektive se në cilat përmbajtje mësimore të këtyre teksteve shkollore mungon, reflektimi apo zbatimi i standardeve për tekstet shkollore. Njëkohësisht hulumtimi ka për qëllim që në bazë të gjetjeve në tekstet e lartpërmendura, të bëhen edhe rekomand…

Teknologjia e kompjuterit ka krijuar mundësi për zhvillimin e mëtejshëm të korpusit gjuhësor dhe gjuhësisë korpusore. Vitet e fundit korpuse të gjuhëve të ndryshme janë ndërtuar dhe janë vënë në shërbim të mirë të kërkimeve shkencore, të punëve praktike mësimdhënëse etj. Që të përmirësohet edhe cilë…

Punimi synon të sjellë një pamje të plotë të botimit të veprave në fushë të leksikografisë, në një periudhë kur po bëheshin përpjekje të veçanta për standardizimin e gjuhës shqipe. Karakteristikë e këtyre botimeve është edhe përfshirja në këtë kohë edhe e leksikografisë bashkëkohore, asaj në fushë t…

Kur para 9 vjetësh u botua Fjalori shpjegues i psikanalizës i akademik Pajazit Nushi, me 343 faqe, ai u prit me interes të veçantë. Nuk ishin vetëm arsyet e thjeshta gjuhësore e jashtëgjuhësore pse u bë i tillë: ai u bë i tillë edhe për arsyen pse shprehte punën shumë serioze e me përkushtim të rral…