Në arkivin e familjes Kopliku të Shkodrës gjendet një dokument me vlera për historinë sociale të fillimit të shekullit XVIII. Ditari është mbajtur në osmanishten e kohës me ndonjë dua në arabisht, sidomos kur shënon lindjen e një fëmije, martesën e një djali apo vajze apo vdekjen e ndonjë personalit…

"ALFABETARE e gluhësë Shqip", ose Abetarja e Stambollit, siç është quajtur shpesh në literaturën shkencore dhe pedagogjike, lidhet, para së gjithash, me kushte të caktuara dhe me një varg ngjarjesh të rëndësishme të historisë kombëtare. Rasti i "Alfabetares..." është unikal në jetën mbi 150- vjeçare…

Në këtë hulumtim trajtohet jeta, vepra, kontributi dhe puna e Mehmet Pashë Derallës në themelimin e ushtrisë shqiptare dhe vendosjen e institucioneve shtetërore, ushtarake, policore në shërbim të atdheut dhe kombit shqiptar. Një djalë nga fshati Gradec, vendbanim rrëzë Sharrit, ndërmjet Tetovës dhe …

Ministri i parë i Luftës, Mehmet Pashë Deralla ishte atdhetar i klasës së lartë. Ai ishte një patriot i flaktë, ushtarak i zgjuar që me jetën dhe veprimtarinë e tij shkroi epope lavdie dhe krenarie kombëtare. Gjeneral Deralla ka qenë ideator, organizator, udhëheqës dhe frymëzues i mjaft kuvendeve mb…

Një shekull pavarësi janë pak për një komb, por është sinjifikativ për kombin shqiptar. Fatin e një kombi të tërë e shkruajnë emrat, burrat e kombit, vizionarët. Emra të ndritur të historisë shqiptare shkruan epope përgjatë shekujve me emrin e tyre dhe e lidhën fatin e kombit në periudha të rëndësis…

Transportet dhe komunikimi në erën e re të shek. XX në të cilën hyri Shqipëria nuk ishin aq të zhvilluara, për shkak edhe të një infrastrukture të varfër dhe të pazhvilluar në drejtimin e duhur. Telegrafi ishte i vetmi mjet komunikimi ndërmjet qyteteve shqiptare, pjesërisht linja hekurudhore lidhte …

Në periudhën klasike osmane (shek. XV deri në shpalljen e Tanzimatit në fillimet e shek. XIX), sigurimi i rendit dhe sigurisë në një kaza,1 ishte detyrë e sanxhakbeut të sanxhakut2 nga vareshin kazatë në fjalë. Kjo ishte detyrë e tij, pasi në llogarinë e tij shkonte edhe taksa e krimeve dh…

Pas marrjes së Ulqinit e Tivarit nga osmanët në vitet 1570, tashmë kufiri detar osman në Adriatik shtyhet më në veri duke përfshirë të gjitha trojet bregdetare shqiptare. Kështu fillon ngritja e Ulqinit si qendër detare dhe njëfarë rënie graduale e Vlorës edhe pse pa një lidhje shkakore mes tyre. Du…

Shkodra, në shekujt XVIII dhe XIX, ishte një qendër e rëndësishme  ekonomike dhe kulturore. Tregu shkodran zhvillonte një veprimtari të gjerë që kulmoi me një zhvillim të madh ekonomik nga mesi i shekullit XIX. Në shekullin XVIII, sanxhaku i Shkodrës kishte një rëndësi të veçantë, si për Perandorinë…

Evlija Çelebiu, emri i vërtetë i të cilit është Dervish Mehmed Zilli ishte funksionar, udhëtar, intelektual dhe shkrimtar osman, i cili jetoi në shek. XVII. Ai mendohet të ketë lindur në vitin 1611 në qytetin e Stambollit dhe ka vdekur në vitin 1684.  Për një periudhë rreth dyzet vjeçare ai ka…

Dokumenti i mëposhtëm është nga arkivat osmane dhe mban datën 27 nëntor 1912. Është një vendim i kabinetit qeveritar osman i nënshkruar nga anëtarët e këtij kabineti. Dokumenti është një përgjigje e qartë mbi disa sqarime të kërkuara nga komandanti osman i zonës së Shqipërisë së Jugut dhe Çamërisë m…

Periudha e sundimit osman në trevat shqiptare, në Ballkan, në përgjithësi dhe ajo në Shqipëri, në veçanti, mbetet ende një periudhë, për të cilën dokumentacioni kohor duhet zbardhur në mënyrë që të kuptohen më mirë jo vetëm historia politike, por edhe ajo ekonomike, sociale, demografike brenda së ci…