Pavarësisht se, në tërësinë e vet, krijimtaria e Franqisk Santorit nuk ka ende vëmendjen, vlerësimin dhe vendin e merituar në studimet filologjike dhe është përfaqësuar me zë jo të plotë e të drejtpërdrejtë autorial në tekstet shkollore, studiuesit që janë marrë në mënyrë të thelluar me krijimtarinë…

Më datë 20 dhjetor 2019, në mjediset e Akademisë së Shkencave të Shqipërisë, zhvilloi punimet Konferenca Shkencore Ndërkombëtare Franqisk A. Santori dhe trashëgimia gjuhësore e letrare e shqiptarëve. Kjo konference u organizua me rastin e një përvjetori të rëndësishëm, 200 vjetorit të lindjes së shk…

Problemi i pasqyrimit të epokës dhe figurës së Skënderbeut në letërsinë arbëreshe është marrë në shqyrtim nga studiues të ndryshëm si Markianoi, Gualtieri, Shuteriqi, Xhaxhiu, gjithashtu edhe nga ne në artikuj, kumtesa, studime. Ky problem po shihet tani në dritë të re duke vështruar raportin midis …

Në këtë editio princeps të ciklit të rapsodive “Kënka jushtërore” mbledhur e përpunuar nga F. A. Santori do të hedhim dritë mbi një aspekt pak apo aspak të njohur të një shkrimtari shumë prodhimtar arbëresh të shekullit XIX, kontributi i të cilit pak përmendet e mbahet parasysh: Franqisk Anton Santo…

Dorëshkrimi i fabulave të Santorit nuk përmban një datë hartimi. Studimi i alfabeteve të tij na mundëson të përcaktojmë si kohë të përafërt dhjetëvjeçarin 1860-1870. Bashkëkohës të Santorit janë marrë me shqipërimin e fabulave të Ezopit, La Fontenit apo autorëve të tjerë.

Në Arkivin Qendror të Shtetit (AQSH), në morinë e fondeve personale, ruhen edhe dorëshkrime të Franqisk Anton Santorit të cilat pas përpunimit janë të mbledhura në dosjen n. 161. Kjo dosje përmban ndër të tjera edhe dorëshkrimet e më se 100 përrallëzave (fabulave) të përkthyera apo përpunuara nga Sa…

Studimet mbi letërsinë janë pjesë e rëndësishme e veprimtarisë shkencore të botuar në revistën “Studime filologjike”. Të përfaqësuara me vetëm një artikull në dy vitet e para (1964, 1965), gradualisht është shtuar pesha e pranisë, rolit e cilësisë së studimeve letrare, të cilat mund të themi se janë…

Romani shqiptar pati veçanësinë e vet në krahasim me romanin evropian. Ai u zhvillua midis vonesave dhe “djegies së etapave”. Ky zhanër do ta shihte për herë të parë dritën në Shqipëri në një kohë që romani në Europë përjetonte “kohën e vet të artë”. Në letërsinë shqiptare ky lloj aq dinamik dhe i …

Trashëgimia letrare e shkrimtarit arbëresh Franqisk Anton Santori (1819-1894), në raste të rralla është botuar në gjallje të autorit. Vetëm katër vepra kanë parë dritën e botimit dhe ndër to tri1 japin të dhëna mbi kohën kur janë shkruar dhe vendin e botimit ndërsa Il Canzoniere albanese është botua…