617 rezultate

Faqja 1 / 52

Parimi themelor i drejtshkrimit të gjuhës shqipe

Aristotel Spiro
Që nga Kongresi i Drejtshkrimit (1972), shqipja standarde është konsoliduar ndjeshëm, duke përballuar sfida shoqërore, kulturore dhe politiko-ideologjike. Megjithë qëndrueshmërinë e saj, diskutimet për rishikimin e drejtshkrimit kanë vijuar, shpesh të udhëhequra nga propozime të pjesshme dhe pa një …

Neologjizmat dhe planifikimi leksikografik në gjuhën shqipe

Adelina Çerpja
Neologjizmat janë një nga treguesit më të dukshëm të zhvillimit leksikor. Ky punim trajton rëndësinë e neologjizmave, duke u përqendruar në identifikimin, stabilizimin dhe institucionalizimin e tyre në burimet normative dhe leksikografike të shqipes. Studimi ndërthur trajtimin teorik me disa vëzhgim…

Vëzhgime në librin e restauruar të 'Mesharit' të Don Gjon Buzukut - II. Shqimëzat në fund të tekstit

Bardhyl Demiraj
Ky studim është i dyti i radhës në triptikun tonë të studimeve mbi librin e restauruar të 'Mesharit' të Don Gjon Buzukut si produkt tipografik. Këtu jemi përqendruar te shqyrtimi i katër fletëve-shqimëza që përmbyllin ekzemplarin e vetëm të librit të parë të botuar në gjuhën shqipe, siç e njohim der…
OA Univers SQ

Vështrim në disa probleme të filozofisë Islame

Nexhat IBRAHIMI
Tradita filozofike në Islam fillon pas shekullit II Hixhrij/shekullit VIII të erës sonë. Ky angazhim intelektual e ka origjinën në Kuran, Hadith dhe në periudhën pas profetike, duke u reflektuar fillimisht në përkthimin e veprave që i përkisnin shkencave ekzakte, mjekësisë dhe astronomisë. Më pas kj…
OA Univers SQ

Vlera shkencore e të mësuarit islam dhe domethënia e tolerancës ndërfetare

Akademik Jashar REXHEPAGIQ
Pranimi i Islamit ndër popujt e Ballkanit, përfshirë shqiptarët, ndodhi kryesisht në mënyrë paqësore dhe u ndikua nga afërsitë kulturore, gjuhësore dhe fetare, më shumë sesa nga përdorimi i forcës. Prandaj, termi “pranimi i Islamit” është më i saktë se “islamizimi”, i cili shpesh bart kuptime histor…
OA Univers SQ

Rreth fjalorit të orientalizmave në gjuhën shqipe

Akademik Shaban DEMIRAJ
Në këtë punim, i cili synon të shqyrtojë “Fjalorin e orientalizmave në gjuhën shqipe” të Tahir N. Dizdarit, krahas kontributeve kryesore të autorit në këtë vepër të vëllimshme dhe shumë të vlerësuar, janë trajtuar gjithashtu disa aspekte që lidhen me huazimet e ndryshme gjuhësore, të quajtura zakoni…
OA Univers SQ

Pasqyrimi i faktit historik në këngët epike të shekullit XIX

Prof. as. dr. Miaser DIBRA
Artikulli synon të paraqesë një nga funksionet më të njohura të këngëve epike historike, lidhjen e tyre të pazgjidhshme me faktin historik.Gjatë shtjellimit të kësaj ideje, konkretizohet mendimi se krijimi i këngës historike është njëkohësisht pasqyrim i ngjarjeve historike dhe një fakt estetik, një…
OA Kosova SQ

Shtypi i fshehtë-gazeta si instrument komunikimi dhe rezistence nga organizatat e fshehta me karakter çlirimtar në Kosovë gjatë vitit 1970-1981

Fatmir Arifi, Dorina Daiu
Ky studim synon të ofrojë një analizë të thelluar të tipologjisë së komunikimit të organizatave të fshehta me karakter çlirimtar në Kosovë gjatë periudhës 1970-1981, duke vendosur në epiqendër rolin që ka luajtur shtypi i fshehtë si formë alternative dhe e domosdoshme e komunikimit politik, ideologj…
OA Kosova SQ

Beteja e II-të e Kosovës (1448) sipas Antonio Bonfinit

Etleva Lala
Ky studim ofron një perspektivë të re mbi Betejën e Dytë të Kosovës, duke ofruar përkthimin e parë të plotë në shqip të raportit origjinal latin të Antonio Bonfinit nga Rerum Hungaricum Decades. Narrativa bashkëkohore e Bonfinit, e përfunduar në vitin 1498, është një burim i vlefshëm i asaj kohe për…
OA Kosova SQ

Koha e jetuar e grave në Kosovë gjatë dhe pas Luftës së Dytë Botërore: rishkrimi i feminizmave historikë nga poshtë

Mrika Limani-Myrtaj
Ky artikull propozon një historiografi feministe të Kosovës të ndërtuar mbi idenë e temporalitetit jolinear, kujtesës së trupëzuar dhe analizës strukturore të riprodhimit shoqëror. Në vend që historia e grave të paraqitet si një vijë progresi e pandërprerë gjatë socializmit, studimi e vendos kohën e…
OA Kosova SQ

Dimensioni ekonomik dhe social i tavernave në Kosovë gjatë mesjetës

Gjon Berisha
Ky studim trajton dhe analizon funksionimin ekonomik, shoqëror dhe kulturor të tavernave në Kosovën mesjetare (Novobërdë, Prishtinë, Prizren, etj.), duke i vendosur ato në kontekstin më të gjerë të traditës së vreshtarisë dhe kulturës së verës, e cila ka rrënjë të hershme që nga periudha dardane dhe…
OA Kosova SQ

Procesi i aneksimit të Kosovës nga Serbia në vitin 1945: Konteksti historik politik dhe juridik

Haxhi Ademi
Ky studim trajton në mënyrë të gjithanshme procesin e aneksimit të Kosovës nga Serbia, i cili u konkretizua përmes Mbledhjes së Dytë të Këshillit Antifashist Nacionalçlirimtar të Kosovës dhe Metohisë, të njohur si Kuvendi i Prizrenit (8–10 korrik 1945). Ky kuvend, i organizuar në një klimë të tensio…