Në këtë punim kemi sjellë disa të dhëna të studiuesve të huaj dhe vendas, që janë marrë me trajtimin e çështjes së popullsisë së etnisë albane, studimet e të cilëve dëshmojnë se kjo popullsi ka jetuar gjatë mesjetës në arealin e Dardanisë edhe para pushtimi të Ballkanit nga ana e Perandorisë Osmane.…

Artikulli analizon lidhjen Durrësit me Shën Eleuterius sipas dorëshkrimeve “Rrëfime për 12 të Premtet” në sllavishte të hershme. Toponimi i qytetit ku ka ndodhur një debat mes shenjtit dhe një Hebreu jepet “Šeptail” (çereku tretë shek. XIII) ose “Drač” (shek. XIV). Rrënja e toponimit mendohet se ka …

Fjala toponim nënkupton “emër vendi (krahine, qyteti, fshati, lumi, përroi, deti, liqeni, mali, are etj.)”. Sipas Këshillit Ndërkombëtar të Termave të Onomastikës, nëse toponimet janë të kufizuara me planetin e tokës, këto mund të emërtohen edhe si “emra gjeografik”. Pra emërtimet e vendbanimeve, ja…

Emrat e përveçëm (antroponimet, toponimet) janë komponent shumë i rëndësishëm i strukturës së tekstit letrar. Ata marrin pjesë në ndërtimin dhe zhvillimin e kompozimit letrar dhe ligjërimor të tekstit, përmbajnë informacion historik e kulturor për shoqërinë, së cilës i përkasin, ndihmojnë në zbërthi…

Ky artikull është pjesa e parë e studimit të toponimeve të zonës së Bytycit (quhet zonë, pasi përfshin dy fshatra: Bytyçin dhe brigjet e Berishës, të cilat sot përbëjnë administrativisht komunën e Bytyçit dhe janë pjesë e rajonit të Malësisë së Gjakovës, që njihet si rrethi i Tropojës). Në këtë zonë…

Termi trako-dak diellina, i cili i referohet emërtimit shqip “madërgonë, madërgonë e zezë (Hyoscyamus niger) dhe përmendet nga farmacisti grek Pedanius Dioskorides në listë ne tij të bimëve mjekësore, jo vetëm shfaq një lidhje të qartë etimologjike me fjalën shqipe diell, por shërben edhe si dëshmi …

Prania e toponomisë sllave në tokat shqiptare është bërë objekt i studimeve të ndryshme me karakter historik e gjuhësor.Analiza shkencore e saj shërben për të hetuar e shpjeguar shkaqet e mirëfillta të ekzistencës së këtyre toponimeve si mish i huajnë onomastikën shqiptare. Ky problem shpesh zhvendo…

Dihet mirëfilli se trojet tona kanë një histori të gjatë dhe të pasur me toponime që shprehin autoktoninë dhe rrënjët tona të hershme në këto hapësira, por edhe aso të shtresuara nga ndikime të ndryshme të qytetë-rimeve të cilave u kemi takuar dhe për të cilat kemi kontribuuar. Megjithatë, një pjesë…

Onomastika e folklorit në veprën e Thimi Mitkos është një nga pjesët më të rëndësishme dhe njëherazi, shumë e pasur me emra të përveçëm vendesh e njerëzish, toponime e antroponime që janë pasqyruar në veprën e tij. Në veprën e Thimi Mitkos, përpos onomastikës, gjenden elemente logjike, etike, psikol…

Toponimet dhe hidronimet e lashta në gjuhën shqipe sillen shpesh si argumente qoftë nga përkrahësit e teorisë së autoktonisë së shqiptarëve, qoftë nga kundërshtarët e saj. Janë të shumta punimet mbi këtë çështje dhe mbi gjendjen gjuhësore të Ballkanit të lashtë. Në disa ndihmesa të kohëve të fundit …

Ndryshimet e shpejta njerëzore përgjatë shekullit të njëzetë, të shoqëruara me avancimin e masmedias, e kanë shndërruar botën në një fshat global. Periudha ndërmjet shekullit XI dhe XIV ishte periudha më e errët për historinë kombëtare dhe kulturore shqiptare, për shkak të konvertimit të dhunshëm t…

Në këtë punim kemi paraqitur disa paralele hidrononomike midis rajonit të Pelagonisë së Maqedonisë dhe Podgurit të Kosovës. Jemi përcaktuar për këtë tematikë bazuar nga fakti se këto treva shqiptare në aspektin onomastik përgjithësisht, e në atë hidronimik janë shumë të pasura, sepse duke u gjendur …